Zamknij

Drugi dzień Świąt Wielkanocnych - śmigus-dyngus i rodzinny czas

09.03.2021
Aktualizacja: 09.03.2021 21:03

Najważniejszym dniem Świąt Wielkanocnych jest niewątpliwie Niedziela Wielkanocna. Ale drugi dzień Świąt Wielkanocnych, czyli popularnie zwany Lany poniedziałek, jest również czasem wyjątkowym. Ma bowiem swoją wymowę, niepowtarzalną tradycję i znaczenie dla chrześcijan. Czy Lany Poniedziałek jest świętem obowiązkowym?

Drugi dzień Świąt Wielkanocnych to popularny śmigus-dyngus.
fot. Shutterstock

Święta Wielkanocne tradycyjnie trwają trzy dni. W ich skład wchodzi: 

  • Wielka Sobota - kiedy święci się jajka, 
  • uroczysta Niedziela Wielkanocna - z mszą wielkanocną, 
  • Poniedziałek Wielkanocny, zwany Lanym Poniedziałkiem z tradycją wzajemnego oblewania się wodą. 

Pierwszy dzień Świąt Wielkanocnych ma bardziej podniosłą atmosferę i jest obchodzony w typowo chrześcijański sposób, ale co Lanym Poniedziałkiem? Czy drugi dzień Świąt Wielkanocnych jest obowiązkowy? 

Zobacz także: Życzenia na lany poniedziałek - śmieszne propozycje

Drugi dzień Świąt Wielkanocnych, czyli Lany Poniedziałek 

Drugi dzień Świąt Wielkanocnych jest bardzo ważną datą, choć nie jest obowiązkowym świętem. W polskiej tradycji to przedłużenie radości ze święta zmartwychwstania Chrystusa. A jak do Lanego Poniedziałku podchodzi Kościół katolicki? Czy Poniedziałek Wielkanocny jest świętem nakazanym? 

Nie, dlatego nie ma przymusu chodzenia w tym dniu do kościoła. Poniedziałek to dzień pełen przede wszystkim radości i psot. Znany jest jako Lany Poniedziałek czy śmigus-dyngus. Określenie „śmigus-dyngus” pochodzi od niemieckiego wyrazu dingen - „wykupić się”. O zwyczaju polewania się wodą wspominano już w XIV wieku, a w Polsce wzmianki pojawiły się po raz pierwszy w XV wieku w ustawach synodu diecezji poznańskiej.  

Zobacz także: Gry wielkanocne - jak zorganizować udaną zabawę?

Drugi dzień Świąt Wielkanocnych - tradycyjny i mokry  

Czy Poniedziałek Wielkanocny jest świętem obowiązkowym? Bardziej wyjaśnia to tradycja. Zgodnie z ludowym obyczajem Poniedziałek Wielkanocny (śmigus-dyngus) to dzień wesoły. Do XVII wieku Wielkanoc świętowana była nawet przez trzy dni. Sam Dyngus trwał dwa. Panowie w poniedziałek oblewali wodą panie, natomiast we wtorek wielkanocny panie oblewały panów. 

Słowo "dyngus" oznacza datek, który dawały gospodynie mężczyznom chodzącym w Poniedziałek Wielkanocny po domach z życzeniami i oracjami wygłaszanymi o męce Pańskiej. Panowie dostawali jajka, wędliny i pieczywo. Słowo "śmigus" natomiast jest tradycją polewania się wodą w Poniedziałek Wielkanocny. Zwyczaj ma korzenie pogańskie. Tak wyrażano radość z odejścia zimy, a polewanie wodą miało zapewnić urodzaj i płodność. Później gospodarze o świcie, w Wielkanocny Poniedziałek, wychodzili w pole. Następnie skrapiali ziemię wodą święconą. Żegnali się znakiem krzyża i wbijali w krzyżyki z palm poświęconych w Niedzielę Palmową. Pola objeżdżano w specjalnej procesji konnej. Tradycja ta bywa jeszcze kultywowana na wsi. Obecnie jednak drugi dzień świąt to obowiązkowe polewanie się wodą!